Rekompensaty za wzrost cen energii elektrycznej i gazu – kto może się o nie ubiegać i na jakich warunkach?

Data dodania: 16.11.2022 r.

Ceny energii elektrycznej i gazu osiągają wartości, które jeszcze do niedawna były niewyobrażalne. Przedsiębiorstwa mierzą się więc z niebywale wysokimi kosztami działalności. W tak trudnych czasach wsparcie jest wyjątkowo potrzebne, dlatego też rząd wprowadza strategie mające na celu odciążenie przedsiębiorców.  

Szeroki pakiet wsparcia oferuje Ministerstwo Rozwoju i Technologii w ramach tzw. Tarczy Solidarnościowej. Już w lutym bieżącego roku przyjęto nowelizację ustawy o systemie rekompensat dla sektorów i podsektorów energochłonnych. Wówczas zmiana miała posłużyć przede wszystkim poprawie konkurencyjności krajowego przemysłu oraz przeciwdziałać przenoszeniu się produkcji na tereny innych krajów, szczególnie pozaeuropejskich. 

Zgodnie z informacjami podanymi przez MRiT, uruchomione zostały tymczasowe ramy kryzysowe, które mają wspierać przedsiębiorstwa energochłonne. Wsparcie ma zrekompensować wzrost cen energii elektrycznej oraz gazu ziemnego w 2022 roku i być uzupełnieniem programu rekompensat kosztów pośrednich dla tychże przemysłów.  

Według założeń w pierwszej kolejność pomoc mogą uzyskać przedsiębiorstwa, które wykażą, iż w roku 2022 ich koszt zakupu energii elektrycznej oraz gazu ziemnego był wyższy o co najmniej 100% względem średniorocznej ceny tych nośników z roku 2021.

Termin jest krótki, gdyż wsparcie musi zostać udzielone do 31 grudnia 2022 roku. Zgodnie z ogłoszeniem rządu w określonych sytuacjach konieczna może być dalsza pomoc w celu kontynuacji działalności przedsiębiorstwa, stąd istnieje możliwość wydłużenia terminu obowiązywania programu również na przyszły rok. W ramach wsparcia przewidziane są kwoty w wysokości:

— do 2 mln euro, gdy wzrost cen energii elektrycznej lub gazu w okresie od lutego do grudnia 2022 roku wyniesie co najmniej 100% w stosunku do średniej ceny poniesionej przez przedsiębiorstwo w 2021 roku,

— do 25 mln euro, w przypadku zakładu energochłonnego, który ponosi straty z działalności operacyjnej wynikających ze wzrostu cen

— do 50 mln euro, w przypadku zakładu energochłonnego, spełniającego powyższe warunki i prowadzącego działalność w sektorze lub podsektorze wymienionymi w poniższej tabeli.

Zgodnie z Komunikatem Komisji z 24 marca 2022 roku o tymczasowych ramach środków pomocy państwa w celu wsparcia gospodarki po agresji Rosji wobec Ukrainy, sektorami i podsektorami uznanymi przez Komisję Europejską za szczególnie odczuwające skutki kryzysu są:

Kod NACE Opis 
14.11  Produkcja odzieży skórzanej  
24.42 Produkcja aluminium  
20.13 Produkcja pozostałych podstawowych chemikaliów nieorganicznych  
24.43 Produkcja ołowiu, cynku i cyny  
17.11 Produkcja masy włóknistej  
07.29 Górnictwo pozostałych rud metali nieżelaznych  
17.12 Produkcja papieru i tektury  
24.10 Produkcja surówki żelazostopów, żeliwa i stali oraz wyrobów hutniczych  
20.17 Produkcja kauczuku syntetycznego w formach podstawowych  
24.51 Odlewnictwo żeliwa  
20.60 Produkcja włókien chemicznych  
19.20 Wytwarzanie i przetwarzanie produktów rafinacji ropy naftowej  
24.44 Produkcja miedzi  
20.16 Produkcja tworzyw sztucznych w formach podstawowych  
13.10 Przygotowanie i przędzenie włókien tekstylnych  
24.45 Produkcja pozostałych metali nieżelaznych  
23.31 Produkcja ceramicznych kafli i płytek  
13.95 Produkcja włóknin i wyrobów wykonanych z włóknin, z wyłączeniem odzieży  
23.14 Produkcja włókien szklanych  
20.15 Produkcja nawozów i związków azotowych  
16.21 Produkcja arkuszy fornirowych i płyt wykonanych na bazie drewna  
23.11 Produkcja szkła płaskiego  
23.13 Produkcja szkła gospodarczego  
20.11.11.50 
20.11.12.90
Następujące podsektory w ramach sektora gazów technicznych (20.11):  Wodór  Nieorganiczne związki tlenowe niemetali  
20.14.12.13
20.14.12.23
20.14.12.25
20.14.12.43
20.14.12.45
20.14.12.47
20.14.12.50
20.14.12.60
20.14.12.70
20.14.12.90
20.14.23.10
20.14.63.33
20.14.63.73
20.14.73.20
20.14.73.40 
Następujące podsektory w ramach sektora produkcji pozostałych podstawowych chemikaliów organicznych (20.14):  Cykloheksan  Benzen  Toluen  o-Ksylen  p-Ksylen  m-Ksylen; mieszaniny izomerów ksylenu  Styren  Etylobenzen  Kumen  Pozostałe węglowodory cykliczne  Glikol etylenowy (etanodiol)  2,2-Oksydietanol (glikol dietylenowy, digol)  Oksiran (tlenek etylenu)  Benzol (benzen); toluol (toluen) i ksylol (ksyleny)  Naftalen i pozostałe mieszaniny węglowodorów aromatycznych, z wyłączeniem benzolu, toluolu i ksylolu  
23.99.19.10 Następujący podsektor w ramach sektora produkcji wyrobów z pozostałych mineralnych surowców niemetalicznych, gdzie indziej niesklasyfikowanej (23.99):  Wełna żużlowa, wełna skalna i podobne wełny mineralne, włącznie z ich mieszaninami, luzem, w arkuszach lub w belach  

Zgodnie z tymczasowymi ramami kryzysowymi, Komisja Europejska określiła dokładne warunki jakie musza spełnić przedsiębiorstwa, żeby kwalifikować się do pomocy państwowej, rekompensującej wysokie ceny energii elektrycznej i gazu. Wszystkie kategorie wsparcia wymagają, żeby koszty nośników energii były poniesione w okresie od 1 lutego 2022 do 31 grudnia 2022 przy czym okresem referencyjnym jest okres od 1 stycznia 2021 do 31 grudnia 2021 r. Pomoc państwowa ma być przekazywana przedsiębiorcom w formie bezpośrednich dotacji, korzyści podatkowych oraz korzystnych warunków płatności, bądź w innych formach, takich jak zaliczki zwrotne, gwarancje, pożyczki i kapitał własny. Warunkiem jest, iż łączna wartość nominalna takich środków nie przekracza pułapów intensywności i limitu kwot rekompensat. W zakres wsparcia wchodzi również możliwość przekształcenia pomocy, która została przyznana w postaci zaliczek zwrotnych, pożyczek lub w innej postaci podlegającej zwrotowi w inne formy pomocy, jak np. dotacje. Warunkiem jest jednak przeprowadzenie przekształcenia do dnia 30 czerwca 2023 roku.   

Pierwsza kategoria 

W przypadku pierwszej kategorii wsparcia tj. do 2 mln euro, beneficjent musi udowodnić, na podstawie odpowiedniego rachunku, wzrost cen energii elektrycznej lub gazu w swoim końcowym zużyciu w okresie kwalifikowanym o minimum 100% względem średniorocznej ceny tych nośników z okresu referencyjnego. Dodatkowo Komisja określiła dwa inne warunki kwalifikowalności kosztów:

— od 1 września 2022 r. ilość gazu ziemnego i energii elektrycznej przyjęta do obliczenia kosztów kwalifikowalnych nie może przekroczyć 70% zużycia beneficjenta w analogicznym okresie w 2021;

— łączna kwota pomocy na beneficjenta nie przekracza 30% kosztów kwalifikowanych.

Druga i trzecia kategoria obejmuje sytuacje, w których konieczna jest dalsza pomoc dla kontynuacji działalności. Podwyższone kwoty może uzyskać przedsiębiorstwo, które jest zakładem energochłonnym, czyli ponosi koszty nabycia produktów energetycznych w wysokości minimum 3% wartości produkcji.  

Druga kategoria 

W przypadku drugiej kategorii tj. do 25 mln euro, warunkiem jest ponoszenie strat z działalności operacyjnej, jednak wzrost kosztów musi stanowić minimum 50% straty z działalności operacyjnej w okresie od 1 lutego 2022 roku do 31 grudnia 2022 roku. Uzyskana łącznie wartość wsparcia nie może przekraczać 50% kosztów kwalifikowanych i może wynieść maksymalnie 80% strat przedsiębiorstwa z działalności operacyjnej.  

Trzecia kategoria 

W przypadku natomiast trzeciej kategorii tj. do 50 mln euro, zakłady energochłonne musza spełnić jednocześnie powyższe warunki oraz muszą należeć do sektorów i podsektorów uznanych przez Komisję Europejską za szczególnie odczuwające skutki kryzysu. Wówczas kwota pomocy może zostać podwyższona maksymalnie do 70% kosztów kwalifikowanych oraz może wynieść maksymalnie 80% strat przedsiębiorstwa z działalności operacyjnej.  

Ze względu na to, iż powyższe warunki zostały określone przez Komisję Europejską, krajowe programy mogą różnić się dodatkowymi warunkami lub zakresem beneficjentów. Programy naborów będą uchwalane w drodze uchwały rady ministrów, dlatego ewentualnych dodatkowych informacji można spodziewać się dopiero przy ogłoszeniu naboru.   

Baza wiedzy

Transformacja ciepłownictwa – program priorytetowy NFOŚiGW „Kogeneracja powiatowa”

Transformacja energetyczna niesie za sobą wiele szans, ale również wyzwań, z którymi musimy jak najszybciej się zmierzyć. Brak inwestycji pozwalających na redukcję emisji, a więc i redukcję śladu węglowego, może przynieść katastrofalne skutki nie tylko dla środowiska, ale też dla całej gospodarki.

Rekompensaty za wzrost cen energii elektrycznej i gazu – kto może się o nie ubiegać i na jakich warunkach?

Ceny energii elektrycznej i gazu osiągają wartości, które jeszcze do niedawna były niewyobrażalne. Przedsiębiorstwa mierzą się więc z niebywale wysokimi kosztami działalności. W tak trudnych czasach wsparcie jest wyjątkowo potrzebne, dlatego też rząd wprowadza strategie mające na celu odciążenie przedsiębiorców.  

Program „Kogeneracja dla Ciepłownictwa” – NFOŚiGW ogłasza nowy nabór

Kogeneracja dla Ciepłownictwa to priorytetowy program Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW), który został opracowany w celu udzielania wsparcia przedsiębiorcom prowadzącym działalność gospodarczą w zakresie wytwarzania energii, o zainstalowanej mocy cieplnej i/lub elektrycznej źródeł nie mniejszej niż 50 MW.

Ta strona wykorzystuje pliki cookies.

W naszym serwisie informacyjnym używamy plików cookie, w celu ułatwienia użytkownikom korzystania ze wszystkich funkcjonalności naszego portalu. Jeśli Państwa przeglądarka nie blokuje takich plików, przesyłanych przez nasz serwer, oznacza to, że Użytownik zgadza się na ich przechowywanie na swoim komputerze.